نوشته تیم فنی شرکت پیکسل —
کاتر یکی از پرکارترین قطعات فیش پرینتر است. در یک فروشگاه شلوغ، کاتر روزانه بارها کار میکند و طبیعی است که دیر یا زود دچار گیر، کندی یا خطا شود. خبر خوب این است که بسیاری از خرابیهای کاتر با تنظیم درست، تمیزکاری یا آزاد کردن تیغه برطرف میشوند و همیشه نیاز به تعویض نیست.
در این راهنما تنظیمات کاتر فیش پرینتر، خطاهای رایج، روش ایمن آزاد کردن تیغه گیرکرده و زمان تعویض قطعه را مرور میکنیم.
کاتر فیش پرینتر چطور کار میکند؟
کاتر خودکار معمولاً از یک تیغه متحرک، یک تیغه ثابت، یک موتور کوچک و یک حسگر موقعیت تشکیل شده است. پس از پایان چاپ، پرینتر فرمان برش را دریافت میکند، موتور تیغه متحرک را به سمت تیغه ثابت میبرد و کاغذ بریده میشود. سپس تیغه به جای اولیه برمیگردد و حسگر بازگشت آن را تأیید میکند. اگر تیغه برنگردد، پرینتر خطای کاتر اعلام میکند.
برش کامل یا برش نیمه؟
| نوع برش | توضیح | کاربرد |
|---|---|---|
| برش کامل (Full Cut) | کاغذ کاملاً جدا میشود | فیشهایی که مستقیم به مشتری داده میشوند |
| برش نیمه (Partial Cut) | بخش کوچکی از کاغذ متصل میماند | جلوگیری از افتادن فیش و جدا کردن دستی |
برش نیمه باعث میشود فیش روی زمین نیفتد و صندوقدار آن را با یک حرکت جدا کند. بعضی مدلها فقط یکی از این دو حالت را پشتیبانی میکنند.
تنظیمات کاتر فیش پرینتر
فرمان برش معمولاً از یکی از این سه مسیر صادر میشود:
- درایور ویندوز: اغلب درایورهای فیش پرینتر در بخش تنظیمات چاپ یا ویژگیهای پرینتر گزینهای برای فعال یا غیرفعال کردن برش، نوع برش و زمان برش (پس از هر سند یا هر صفحه) دارند. نام دقیق این گزینهها در هر برند فرق میکند.
- نرمافزار فروش: برخی نرمافزارها خودشان دستور برش را به پرینتر میفرستند. اگر درایور و نرمافزار هر دو فرمان برش بدهند، ممکن است فیش دو بار بریده شود.
- تنظیمات داخلی پرینتر: در بعضی مدلها با ابزار تنظیم سازنده یا حالت تنظیمات داخلی (Memory Switch) میتوان رفتار کاتر را تغییر داد. این کار را فقط طبق دفترچه راهنمای همان مدل انجام دهید.
نکته: اگر کاغذ زیادی پس از متن هدر میرود یا متن پایین فیش بریده میشود، تنظیم تغذیه کاغذ قبل از برش (Feed before cut) در درایور یا نرمافزار را بررسی کنید.
خطاهای رایج کاتر
کاتر عمل نمیکند و خطایی هم نیست
علت: فرمان برش ارسال نمیشود. راهحل: تنظیمات برش در درایور و نرمافزار را بررسی کنید. یک صفحه تست از خود پرینتر بگیرید؛ اگر تست بریده میشود، مشکل از تنظیمات است، نه سختافزار.
چراغ خطا روشن است یا چشمک میزند
در بیشتر فیش پرینترها خطای کاتر با چراغ Error یا الگوی چشمکزدن مشخصی اعلام میشود. معنی دقیق هر الگو در دفترچه راهنمای همان مدل آمده است. علتهای رایج:
- تیغه در وضعیت بسته گیر کرده است.
- تکه کاغذ یا برچسب بین تیغهها مانده است.
- درب پرینتر کامل بسته نشده است.
- موتور یا حسگر کاتر معیوب است.
کاغذ ناقص بریده میشود یا لبه آن پاره است
تیغه کند یا لبپریده، تجمع گردوغبار کاغذ یا چسب برچسب روی تیغه، یا تراز نبودن تیغهها.
صدای غیرعادی هنگام برش
صدای سایش یا تقه میتواند نشانه خشک شدن چرخدندهها، ورود جسم خارجی یا فرسودگی چرخدنده موتور باشد.
آزاد کردن تیغه گیرکرده بهصورت ایمن
پیش از هر کاری به این نکات توجه کنید: تیغه کاتر تیز است و موتور آن ممکن است ناگهان حرکت کند.
- پرینتر را خاموش و کابل برق را جدا کنید. هرگز در حالت روشن دست یا ابزار به کاتر نزدیک نکنید.
- اگر درب پرینتر باز نمیشود، آن را با زور باز نکنید؛ معمولاً تیغه مانع باز شدن درب است.
- در بسیاری از مدلها، پس از برداشتن پوشش جلویی، یک پیچ یا چرخدنده کوچک برای برگرداندن دستی تیغه در نظر گرفته شده است. محل و روش آن در دفترچه راهنمای مدل شما توضیح داده شده است؛ فقط طبق همان عمل کنید.
- پس از برگشتن تیغه، درب را باز کنید و کاغذ گیرکرده و تکههای ریز آن را خارج کنید.
- پرینتر را روشن کنید و یک تست چاپ بگیرید.
اگر روش آزادسازی دستی در دفترچه مدل شما نیامده یا پس از آزادسازی خطا تکرار شد، ادامه کار را به تکنسین بسپارید. باز کردن نادرست مجموعه کاتر میتواند به تراز تیغهها یا چرخدندهها آسیب بزند.
نقش کاغذ و گردوغبار
کیفیت کاغذ مستقیماً روی عمر کاتر اثر دارد:
- کاغذ بیکیفیت گردوغبار زیادی تولید میکند که روی تیغه و چرخدندهها مینشیند.
- کاغذ ضخیمتر از مشخصات دستگاه به موتور فشار میآورد.
- رول با هسته چسبنده یا انتهای چسبدار میتواند چسب را به تیغه منتقل کند.
تمیز کردن منظم داخل پرینتر با هوای فشرده یا برس نرم، در حالت خاموش، جلوی بسیاری از این مشکلات را میگیرد. از روغنکاری خودسرانه تیغه خودداری کنید، چون روغن گردوغبار را جذب میکند.
یک چکلیست سریع پیش از تماس با تعمیرگاه
- آیا صفحه تست خود پرینتر بریده میشود؟
- آیا گزینه برش در درایور و نرمافزار فعال است؟
- آیا درب پرینتر کاملاً بسته است؟
- آیا تکه کاغذی بین تیغهها دیده میشود؟
- آیا خطا پس از خاموش و روشن کردن ادامه دارد؟
پاسخ این سؤالها به تکنسین کمک میکند علت را سریعتر پیدا کند.
چه زمانی تیغه یا موتور کاتر باید تعویض شود؟
| علامت | قطعه مشکوک |
|---|---|
| برش ناقص با وجود تمیز بودن تیغه | تیغه متحرک یا ثابت |
| موتور صدا نمیدهد و خطا تکرار میشود | موتور، کابل یا حسگر کاتر |
| موتور صدا میدهد ولی تیغه حرکت نمیکند | چرخدنده شکسته یا ساییده |
| خطای کاتر بدون گیر فیزیکی | حسگر موقعیت یا برد |
در بسیاری از فیش پرینترها، کاتر بهصورت یک مجموعه کامل تعویض میشود. برای تهیه قطعه، بخش قطعات فیش پرینتر را ببینید. اگر با مدلهای Epson یا Bixolon کار میکنید، صفحه برند مربوط هم اطلاعات بیشتری دارد.
برای عیبیابی دقیق کاتر و دیگر خرابیهای فیش پرینتر، به صفحه تعمیر فیش پرینتر سر بزنید یا از طریق تماس با ما با پیکسل هماهنگ کنید.
اگر کاتر سالم است ولی فیش با تنظیمات اشتباه چاپ میشود، راهنمای تنظیم فیش پرینتر؛ درایور، چاپ فارسی و سایز کاغذ را هم ببینید.
سؤالهای پرتکرار
فیش پرینتر چاپ میکند ولی کاغذ را نمیبُرد؛ چرا؟
ممکن است فرمان برش در تنظیمات درایور یا نرمافزار غیرفعال باشد، یا کاتر بهدلیل گیر، فرسودگی تیغه یا خرابی موتور کار نکند. ابتدا تنظیمات برش را بررسی کنید و اگر کاتر صدا میدهد ولی نمیبرد، تیغه یا مکانیزم آن باید بررسی شود.
کاتر فیش پرینتر را میتوان تیز کرد؟
تیغههای کاتر فیش پرینتر معمولاً برای تیز کردن طراحی نشدهاند و تراز دقیقی با تیغه ثابت دارند. وقتی تیغه کند یا لبپریده شد، تعویض آن یا کل مجموعه کاتر راهحل مطمئنتری است.
آیا بدون کاتر هم میتوان از فیش پرینتر استفاده کرد؟
در بسیاری از مدلها بله؛ میتوانید برش خودکار را در تنظیمات غیرفعال کنید و فیش را با لبه پارهکن جدا کنید. این راهحل موقت است و کاتر معیوب باید در اولین فرصت تعمیر شود.
چرا خطای کاتر بعد از خاموش و روشن کردن برطرف نمیشود؟
اگر تیغه در وضعیت بسته گیر کرده باشد یا حسگر موقعیت کاتر درست کار نکند، دستگاه پس از روشن شدن هم خطا را تکرار میکند. در این حالت باید گیر کاتر بهطور فیزیکی برطرف شود.